Pobeda pravoslavlja: Praznik trijumfa vere i ikona

Ovaj praznik ustanovljen je 11. marta 843. godine u Carigradu, kada je uz podršku carice Teodore i blagoslov patrijarha Metodija I svečano proglašena pobeda pravoslavlja nad dugogodišnjom jeresi ikonoborstva. Od tada, prva nedelja Velikog posta posvećena je obeležavanju ovog događaja, a u pravoslavnim hramovima čita se Sinodik pravoslavlja – dokument u kojem se iznosi saborno ispovedanje vere i osuda svih dotadašnjih jeresi.

Suština praznika ogleda se u pobedi učenja o poštovanju svetih ikona, što su svojim delima branili Sveti Jovan Damaskin i Sveti Teodor Studit. Oni su isticali da ikone nisu idoli, već sredstva kroz koja vernici uzdižu svoj um ka Bogu. Poučna je i priča koju je Jovan Damaskin zapisao – o caru Avgaru, koji je želeo da naslika Hrista, ali zbog Njegove božanske svetlosti nije mogao. Tada je sam Hristos prislonio ubrus na lice, ostavivši svoj nerukotvoreni lik, što je postalo jedan od temelja ikonopoštovanja.

U znak sećanja na ovaj trijumf vere, u pravoslavnim hramovima danas se održavaju svečane litije sa ikonama i krstovima, uz molitve za učvršćenje vere. Vernici uz molitvu celivaju ikone, podsećajući se značaja koji one imaju u duhovnom životu.

Nedelja pravoslavlja nije samo istorijski datum, već i podsećanje na važnost očuvanja duhovnog identiteta i tradicije, kao i simbol vernosti pravoslavnom učenju.