Manastir Ljubostinja

Pored ovoga, kneginja Milica je učinila dosta dobra za srpski narod. Ova čuvena srpska kneginja, a kasnije kanonizovana svetiteljka Srpske Pravoslavne Crkve je rođena negde oko 1335. godine u porodici Vratka Nemanjića, koji je u srpskoj narodnoj tradiciji poznat i kao Jug Bogdan. Milica se udala za Lazara Hrebeljanovića 1353. godine, sa kojim je imala sedmoro dece.

Nakon Lazareve pogibije u Kosovskom boju, Milica je vodila narod i državu, jer su njeni sinovi bili još uvek maloletni. Kada je njen najstariji sin Stefan stasao dovoljno da može da sedne na presto zemlje, Milica se povlači iz javnog života. Ona odlazi sa svojom rođakom, Jeleno Mrnjavčević, ženom despota Uglješe Mrnjavčevića u manastir Ljubostinju. Jelena Mrnjavčević, potonja monahinja Jefimija je ostala upamćena po " Pohvali knezu Lazaru " . Reč je o čuvenom pokrovu koji je vezla zlatom i svilom, koje je vezla na dar manastiru Ljubostinja.

Sam manastir je zadužbina kneginje Milice Hrebeljanović, koji se nalazi u prelepoj priodi, nadomak Ljubostinjske reke, a u neposrednoj blizini grada Trstenika i najstarijeg banjskog lečilišta na području naše zemlje, Vrnjačke banje. Danas je ovo ženski manastir u kome živi 50 - ak monahinja. Smatra se da je jedan od najpoznatijih predstavnika Moravske škole građen u periodu između 1388. i 1405. godine. Manastir Ljubostinja danas je u sastavu Eparhije kruševačke i nalazi se pod zaštitom Republike Srbije, kao Spomenik kulture.

Pored toga što je manastir Ljubostinja poznat po tome što su u njemu sahranjene srpska kneginja Milica Hrebeljanović i žena Ugleše Mrnjavčevića, Jelena, ovaj srpski srednjevekovni manastir je odigrao značajnu ulogu i za vreme trajanja takozvane Kočine bune. Čak postoje svedočanstva da se u upravo u ovom manastiru krio sam Koča Anđelković, poznat kao kapetan Koča. Kako je njegova buna ugušena, Turci su zapalili manastir Ljubostinju, sveteći se na taj način pokorenom srpskom življu. Nažalost, tada je većina fresaka uništena, a prilikom napada turskih okupatora otkrivena je tajna riznica u kojoj je sama kneginja čuvala svoje blago. Između ostalog, tu se našla i kruna kneza Lazara, koju su Turci ukrali i odneli u svoju zemlju, gde se i danas nalazi.

Manastir Ljubostinja je posvećen Uspenju Presvete Bogorodice, a manastirska slava je Preobraženje, koje se praznuje 19. avgusta.

Ono što je naročito zanimljivo kada je ovaj srpski srednjevekovni manastir u pitanju, jeste što se zna ko ga je gradio, ali i ko ga je oslikao. Naime u priprati hrama, tačnije na kamenom pragu vrata koja dalje idu prema samom hramu uklesano je ime graditelja manastira: " Protomajstor Borović Rade ", a na luku iznad pomenutih vrata stoji da je hram oslikao " Slikar Makarije ". Protomajstor je, inače čuveni Rade Neimar iz srpske narodne poezije, dok je Makarije bio rodom iz grčke oblasti Makedonije, koji je pobegao od turskog okupatora i oslikavao srpske srednjevekovne hramove.

Ako vas zanima kako je tekla gradnja manastira Ljubostinja, potražite pesmu " Zidanje Ljubostinje ", koju je spevao čuveni srpski vladika Nikolaj Velimirović.