Bogati Surčin i siromašno Trgovište

U Surčinu i aerodrom i železnica i ukrštanje auto-puta. Prestonica na samo 20 kilometara, obilaznica oko Beograda i Sava. Otuda su u toj opštini i svetski proizvođači hrane, pića, veletrgovci, međunarodne špedicije.

Već sedam godina tu je i statistički najviši prosek plata u Srbiji, na šta utiču i "Jat tehnika", ketering, kontrola leta.

Čak i da su visoke plate u Surčinu, više zarade oni sa, na primer, Vračara ili iz Rakovice – pa sama Opština ima koristi.

Predsednica Opštine Surčin Vesna Šalović kaže da je to, pre svega, zbog toga što se deo poreza na plate preko Grada vraća Opštini.

"Jedan deo se zadržava u gradu, drugi deo se vraća u budžet Opštine, a druga korist je i što se određeni broj građana Surčina zapošljava u ovim izuzetno velikim kompanijama", kaže Šalovićeva.

Četiristo kilometara južnije, prosečna plata je skoro tri puta niža. Daleko od glavnih puteva, komunikacija, Trgovište sa oko pet hiljada stanovnika, među najsiromašnijim je opštinama u Srbiji. Rade uglavnom opštinski i državni činovnici.

Predsednik Opštine Trgovište Nenad Krstić kaže da radi jedna fabrika obuće i fabrika dečjih krevetića.

Situacija nije mnogo bolja na celom jugoistoku zemlje, koji zauzima trećinu teritorije.

"Ako ste IT kompanija, vi idete tamo gde ima fakulteta gde se uči informatika, nećete da idete u unutrašnjost, gde toga nema. Ne smemo da imamo iluzije da je samo u Srbiji taj problem. Ali u Srbiji su najveći dispariteti između bolje razvijenih krajeva i manje razvijenih", objašnjava Aleksandar Grunauer iz nemačke organizacija GIZ.

U manje razvijenom delu Srbije plate su 12.000 dinara manje od republičkog proseka, a stopa nezaposlenosti veća je za 32 odsto. Regioni na jugoistoku su od republičkog proseka ekonomski slabiji za 80 odsto. Švajcarci i Nemci iz bogatijih delova zemlje pomažu siromašnijim. Pomaže i Srbija, ali gotovo decenijama ništa se ne menja.

"Ako ljudi ne vide perspektivu u svojim sredinama, onda će da se sele u centar, iz centra u veći centar, a onda čak i da emigriraju u druge države", kaže Aleksandar Grunauer.

Odgovor kakav je plan za pomoć nerazvijenim regionima, u Ministarstvu privrede prethodnih dana nismo mogli da dobijemo, jer su nadležni bili isuviše zauzeti. Ipak, odgovor će morati da ponude u pregovorima sa EU kroz poglavlje 22.

Jelena Terzić, RTS